روستای دشه
منطقه هورامان نا
حيه
اي کوهستاني واقع در استان هاي کرمانشاه و کردستان مي باشد و از شمال به مريوان ، از
جنوب به شهرستان جوانرود ، از غرب به کشور عراق و از شرق به ارتفاعات شاهو مرتبط است.منطقه
ی اورامانات(هورامانات) منطقه ای بسیار زیبا استبه همین دلیل است
که مورخان و گردشگران از سراسر دنیا به این منطقه رو می آورند.
هورامان مهد اشخاص بزرگی بوده که موثر در دین و دانش بوده اند .مردمانی که در اورامان زندگی می کنند مردمانی انعطاف پذیر،نجیب،باادب،پر آزرم،خوش رو و مهمان نواز هستند،در حضور کسانی که احترامشان واجب و لازم است،زانوان را به زمین می زنندوموقر و متین و ملایم می نشینند.آیین سخن گفتن آن ها بسیار دلنشین ،ملایم،مهرآمیز و مردمی است. در وقت پذیرایی به کسی که به دیدارشان آمده،با گشاده رویی و لبخندی نوازشگر می گویند:« خوش آمدید ، صفا آوردید...».
یکی از روستا های اورامان دشه نام دارد که بسیاری از خصوصیات بالا را دارد وآداب و فرهنگ متمدّنانه ای دارد ، به همین دلیل ما به مختصری از شرح و توصیف این روستا می پردازیم تا شما را با این روستا بیشتر آشنا کنیم . به امید این که شما نیز به این روستای دل انگیز سری بزنید و از آن بازدید کنید.
http://WWW.Google.com.// منبع(بااندکی تغییر)
موقعیّت جغرافیایی
روستای دشه درشمال غربی استان کرمانشاه ودر جنوب غربی شهر پاوه قرار دارد ، این روستا در قسمت بسیار زیبایی از استان قرار گرفته است. دشه حدوداً ده کیلومتراز پاوه و تقریباً صد کیلومتر از کرمانشاه فاصله دارد.
روستای دشه دارای آب و هوای سرد کوهستانی است،که در بهار و پاییز هوا متعادل ودر تابستان هوا کمی گرم و در زمستان هوا کمی سرد می شود.آب و هوای روستای دشه بسیار ملایم است و کسی را اذیت و آذار نمی کند. در فصل بعد مفصل توضیح داده ایم.
در گذشته (حدود ده یا بیست سال پیش)دامداران در بهار و تابستان دام های خود را به ارتفاعاتی همانند «هیلاو» و«ده ره تفی» می بردند،و در پاییز و زمستان به داخل روستا می بردند . در واقع آنان ییلاق و قشلاق می کردند.
روستا از نظر جغرافیایی روستایی توریسم است؛ زیرا بسیاری از مردم دنیا و سراسر ایران برای دیدن اماکن تاریخی روستا به این روستا می آیند.
در آخرین صفحه تعدادی عکس وجود دارد.
http://WWW.google.com//منبع
جاذبه های گردشگری
روستای دشه از نظر جاذبه های گردشگری بی نظیر است.انواع مکان های تاریخی ،گردشگری و بعضی از مقبره های اشخاص بزرگ اورامان در این روستا دیده می شود.دنبال کردن این بخش بسیار جالب است.
گردشگری
از مهم ترین جاذبه های گردشگری می توان به:هیلاو،هانه کوان،سیاسه ر،ده ره تفی وته په هول، اشاره کرد. البتّه جاذبه های گردشگری دیگری همانند:«قولطه هیلیانی»، «بانه فه قی»،«مام ته روه»،«هیوردی »،«سه رچال»،«هانه گر»،«قله ی به روژ»،«تله»، آبشار معروف دشه «وه زه نبن»،«سی سنیان»و...
«هیلاو» مکانی بسیار زیبا و همچنین تاریخی نیز است که جدیداً به دلیل رفتن جاده به آن جا باعث جذب گردشگران و توریست ها شده است.همچنین به دلیل وجود چشمه درحدود ده سال پیش بعضی از دامداران درفصل بهار تابستان به آن جا کوچ می کردند، و در آن جا به دلیل وجود چراگاهای وآب و هوای مناسب برای چرای دامهایشان دوفصل از سال رابه سر می بردند.خود «هیلاو» به دو بخش کوچک و بزرگ تقسیم می شود.که دامداران به بخش کوچک کوچ می کردند.
در «هیلاو» گیاهان طبیعی فراوانی همچون «گوله» ،«روسکه» ،«سه یران»،«به ره زا»،«غاز»،«بنا»، «کنگر»و... وجود دارد.هر گیاه دارای خصوصیات خاصّی است که از دیگر گیاهان متمایز می گردد. امّا گیاهان باید مورد بررسی شخص بسیار ماهری باشند؛زیرا هر گیاه، علف هرزی همانند خود دارد ودر خصوصیات بسیار کوچکی با هم متفاوت هستند.البتّه خوردن این علف های هرز بسیار خطرناک می باشد و موجب مسمومیّت فرد میشود.
از مکان های دیدنی دیگر روستا می توان به «ته په هول» اشاره کرد،که در رو به روی محل اسکان اهالی روستا، واقع شده است.وامّا از خصوصیات خوب ین مکان داشتن قارچ،پسته و بادام کوهی و زالزالک وهمچنین یک زمین فوتبال طبیعی دارد. «ته په هول» جنگل های انبوه فراوانی دارد.
وامّا از مکان های ممتاز این روستا می توان به قهوه خانه ی سنِتی «ها نی کوان» اشاره کرد.این مکان حاوی چشمه ای است که شاید در منطقه ی اورامانات یکه تاز باشد، این مکان هر ساله میزبان گردشگران و توریستان دنیا می باشد.
در حال حاضر پروژه ای مبنی براین است آب چشمه ی «هانی کوان» را برای شرب ساکنین شهرستان پاوه منتقل کنند،وجود داردکه تا حدودی افتتاح شده است.
از مکان های دیگر روستا می توان به« ده ره تفی» اشاره کرد . این مکان دارای چشمه ای بسیار زیبا است که به آخر روستا از طرف غرب منتهی می شود. «ده ره تفی» دارای گیاهان کوهی همچون «چغندر»،«سوره بنه» ،«ریواس»و... وجانوران وحشی همانند «خرس»،پلنگ»و...است.
دشه حاوی جاذبه های گردشگری فراوانی بوده که توضیح درباره ی همه ی آن ها مشکل وسخت می باشد ؛زیرا توصیف همه ی مکان های دیدنی بسیار فراوان است ودر مقاله ای کوچک گنجانده نمی شود. مکان تاریخی
قلعه ی «پاسگاه» درخاور(شرق) روستا می باشد که در بالای آن فرورفتگی سنگی شبیه به حوض وجود دارد، که از این آثار از بین رفته تنها قسمت حوضی باقی مانده است. در حدود قدیم مردمان ازچشمه «هیلاو» آب را به وسیله نای خشک بهم وصل شده وارد آن حوض می کردند از زیبای آن مکان تاریخی طبیعت سر سبز زیبا یی است که در فصل بهار باعث توریسم می شود.
چشمه «سرتاویران»چشمه ای است که روستا از آن برای آبیاری باغ ها وهمچنین آشامیدن استفاده می کنند . این چشمه از قدیم الدّهر وجود داشته، زمانی که شیخ فتاح در حوض آن وضو گرفته، به همین دلیل است که هم اکنون از آن به حوض شیخ فتاح یاد می شود. که در کنار آن مکان چنار هایی با قدمت چندی قرن از اماکن تاریخی محسوب می شوند.
اماکن زیارتی
دومکان زیارتی بسیار مهم در این روستا وجود دارد ، یکی مقبره ی سید شهاب الدّین طالشی و شیخ حبیب الله نقشبندی وجود دارد. مقبره ی سید شهاب الدّین در کنار مسجد عبدالله روستا قرار دارد.مقبره ی شیخ حبیب الله در کنار قبور روستا قرار دارد.
http:www.desheh.blogfa.comمنبع
صنایع دستی
دراین روستا صنایع دستی که درقدیم زنان روستا ریسندگی می کردند از پشم حیوانات ،«چوخه
«جاجیم»، «گلیم»،درست می کردند.وحال نیز با کم شدن دامداری این روستا صنایع دستی از بین رفته حالا در سال 1384 توسط جهاد سازندگی «گیوه»بافی تعداد زیادی از خانم ها روستا با این کار درآمد بدست می آورند.ونیز بسیاری ازخانم ها به خیاطی مشغول اند ...
امروزه بیشتر دختران خود با پولک برای خود لباس هایی زیبا دوخته وبرتن می کنند. این گونه لباس ها لباس هایی است که جز لباس های محلی می باشد. این دختران برای تزیین خانه از انواع وسایل ساده گل های زیبایی را درست می کنند ، که به خانه شکوه وجلال می بخشند.
در قدیم کسانی بوده اند که با استفاده از چوب شانه ،دوک، قاشق و...درست می کردند که امروزه غاری به نام «چه مچه* تا شان» وجود دارد که اکنون شغل درود گری ادامه راه آن هاست،و درود گرانی که امروز وجود دارند در و تخته می سازند.
این روستا صنایع دستی بسیار اندکی دارد که اغلب مردم به کار های دیگری روی آورده اند ودر آن
امرار معاش کرده اند.
منبع:بزرگان روستا
سنّت های محلی وآداب و رسوم
دراین روستا مردمان با سنت های قدیمی از جمله در اعیاد نوروز مردم از اولین شب بهار وقتی که هوا تاریک می شود بچه ها با روشن کردن آتش بر روی بام ها وصدای زیاد مراسم را جشن می گیرند ولبا س های جدید می پوشند و بازی های در قدیم بوده از جمله «هه ل مه قو »،«هه له ک مه لکه »و... می باشد مردمان این روستا دارای خصوصیات مهمان پذیری که هر وقت مسافری وارد روستا شود از از او پذیرایی می کنند.
درجشن های عروسی لباس های محلی خود را می پوشند و با دعوت عروس وداماد در آن عروسی شرکت می کردند امّا امروز رسمی به وجود آمده و مردم تالار عروسی در شهر نزدیک خود(پاوه) می روند.
همان طور که گفتیم بچه ها وبزر گتر در عید بازی می کردند بچه ها بازی های کودکانه مانند هه له که مه له که و بزگتر ها بازی همانند کیل و برد می کردند. این بازی نشان دهنده ی آداب و فرهنگ منطقه را بوسیله لباس اخلاق ورفتار و زبان را نشان می دهد و پوشش لباس های رنگی با حجاب در این روستا که مسلمان هستند در مراسم و جشن قربان ورمضان به مسجد می روند نماز می خواننداز کسانی که در روستا به همدیگر تبرک می گویند و از همدیگر حلالیّت می طلبند.
اگر فردی در روستا مریض باشد به عیادت او می رون واین گونه ابراز هم دردی می کنند. وهمچنین اگر کسی مشکل داشته باشد با کمک و همکاری مردم مشکلش را حل می کنند . همچنین با کمک مردم مسجد عبدالله راچند بار نوسازی کرده اند.
به هر حال مردمانی کاملاً متمدّن و با فرهنگ هستند . مردم روستا به درس خواندن علاقه ی زیادی دارند. بی شتر مردم روستا با سواد هستند . میزان سواد آن ها در سنین 10 الی 49 سال 95/97 درصد با سواد می باشند.
http:www.roostanews.irمنبع *چه مچه :قاشق
غذا ها و شیرینی های محلی
در این روستا شیرینی های بسیار خوش مزه ای که به وسیله زنان روستا درست می شوند و بستگی به سلیقه خود دارند از جمله «قاوت»،« کلوچه نانی»،«بژی»،« کیک»،« حلوا» و... می باشد،این شیرینی ها شاهکار های زنان قدیمی بوده اند.
غذا های روستای دشه بی نظیر هستند وزنان روستا پختن «نان محلی» ،«کی لانه» ،«نرمه فیس» ،«گی ته مژ گه»و...را دوست دارند. واز گیاهان محلی که در فصل بهار رویش در کوهستانهای منطقه رویش پیدا می کنند باعث پختن غذا هایی بسیار خوش مزه در روستاهای اورامانات شده از جمله خورش های کنکر ،ریواس ، ون ،قارچ،وآش های از جمله ،غاز ،سور ه به نه ،دوغه وا،دوغین،شله مین، دلمه ...وگیان که سرخ شدنی هستند شامل «گوله» ،«سیران» ،«روسکه» ،«گوزروان»،«گزنه» ،«به رزا» و... .
با وجود آ موزش هایی که توسط رسانه ها پخش می شوند زنان روستا می توانند هر گونه غذا یی را از هر گونه منطقه ای بپزند
منبع: بزرگان روستا
وضعیّت اقتصادی و کشاورزی
تعدادی اندک از اهالی دامدارهستند که اغلب آنان گاوداری می کنند وپرورش بز و گوسفند و... امروزه بسیار کم شده ؛زیرا سوپر مارکت ها انواع محصولات لبنی را به بازار ارائه می دهند. این محصولات شامل کره و شیر و ... .
و عده ای از مردم باغدار می باشند؛این افراد در جنوب روستا باغ هایی راپرورش می دهند ، این باغ ها محصولاتی همانند انار،گردو ، گوجه فرنگی و ...رادارند که در فصل خود به فروش می روند امّا متأسّفانه امروزه به دلیل به وجود آمدن قلّابی این محصولات فروش خوبی ندارند.
گروهی نیز در شغلهای دولتی شاغل وبقیه کارهای مناسب با فصل و زمان خاص را انجام می دهند مانند سقزچینی گردو شکنی توت فروشی پرورش مقطعی دام می باشد.
درآمد های اقتصادی روستا غالباً خوب می باشند،در واقع بعضی از مردم روستا های دیگر برای کسب درآمد به دشه روی آورده اند.در روستا درصد کمی از مردم به دلایل مختلف بیکار هستند ، امّا این مردم وضعیت مالی خوبی دارند.
گروهی از مردم نیز به جنوب رفته ودرآنجا به کارگری یا مهندسی مشغول می شوند،و از آن راه درآمد بسیاری را به دست می آورند.
http:www.desheh.blogfa.comمنبع
محیط زیست و جنگل داری
در دشه همان طور که در بخش های قبل آمده است جنگل های فراوان و سرسبزی دارد جنگل هایی همانند «ته په هول»،هیلاو»،«ده ره تفی»و... این جنگل اغلب شامل درختانی همچون بلوط،ون،زلزاک ،گلابی ،آلبالوی وحشی،بادام وحشی،... را دارد این درختان باعث جذابیت جنگل های روستا می شوندوموجب آب وهوای کاملاً سالم در محیط ودر محیط زیست مانع سیل و تخریب جنگلها می شوند.متأسّفانه درسال 1389به دلیل آتش سوزی های متعدّد این جنگل ها آسیب زیادی دیدند وبسیاری از جانداران همانند کبک،پرستو؛مار،مورچه و... در بین آتش سوختند.
مردم در جنگل به سقز چینی در درون جنگل ها می پردازند .در گذشته هر دو یاچهار سال بین مردم جنگل ها تقسیم می شدند ولی امروزه به دلیل خشک سالی وآتش سوزی بیش از هشت این کار اتفاق می افتد.
http:www.roostanews.irمنبع:
ایستادگی مردم در دوران دفاع مقدّس
روستا ها نقش مهمی در آن زمان داشتند که با صبر ایستادگی در مقابل دشمن ایستادگی کردند که در این روستا تعدادی زیادی شهید از جمله محمد ویس عزیزی ،شهید محمد رحیم دشت بومی ،شهید هواس مهردانش ،شهید لطف الله رحمان زاده،شهید اسکندر رضایی ،شهید فایق شکری و ... داشته است. یکی از فرماندهان دولت محمود قادری بوده که در سال1388 وفات نمودند.
بعضی از زنان روستا برای نیروهای سپاه که در روستا مستقر بودند برای رزمندگان نان محلی و غذا می پختند،وبعضی ازمردها هم به وسیله ی چارپایان اجساد شهدا را به درون روستا می آوردند. و تعدادی مردم روستا جانباز نیز بودند.
http:www.roostanews.irمنبع
سلام،خوش آمدیدهدف از ساخت این وبلاگ آشنایی بیشتر شما با جاذبه های گردشگری اورامانات است.موفق باشید.